Pismo do Ministra Zdrowia
Data wysłania 21 czerwca 2014
_____________________________________________________________
 

Minister Zdrowia

Pan Bartosz Arłukowicz

Warszawa, Ministerstwo Zdrowia



 

Szanowny Panie Ministrze.

W przypadku martwego urodzenia dziecka na wczesnym etapie ciąży, gdy drugorzędowe cechy płciowe płodu nie zostały jeszcze wykształcone, kobiecie - matce martwo urodzonego dziecka - przysługują teoretycznie świadczenia z tytułu powszechnego ubezpieczenia społecznego, takie jak 56 dni skróconego urlopu macierzyńskiego, oraz zasiłek pogrzebowy na pokrycie kosztów pochówku dziecka.

Przy obecnym stanie prawnym uprawnienia te istnieją często jedynie w teorii, ponieważ aby z nich skorzystać, matka martwo urodzonego dziecka musiałaby dysponować aktem urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu (zastępującym akt zgonu), a z kolei wydanie aktu urodzenia nie jest możliwe, jeśli na Pisemnym zgłoszeniu urodzenia nie określono płci dziecka.

Banalnie prostym rozwiązaniem tego problemu byłoby wprowadzenie do treści “Rozporządzenia w sprawie pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka” zapisu umożliwiającego wpisanie do Pisemnego zgłoszenia płci uprawdopodobnionej w przypadku, gdy brak wykształconych drugorzędowych cech płciowych nie pozwala na określenie płci dziecka w najprostszy możliwy sposób, czyli “naocznie”, przez lekarza.

Treść takiego zapisu mogłaby być na przykład następująca:

“W przypadku martwego urodzenia gdy brak wykształconych drugorzędowych cech płciowych u martwo urodzonego dziecka uniemożliwia oznaczenie za ich pomocą jego płci, w Pisemnym zgłoszeniu urodzenia oznacza się domyślnie płeć żeńską, chyba że życzeniem matki martwo urodzonego dziecka jest, aby płeć dziecka została oznaczona jako męska”.

W obecnych realiach prawnych nie jest możliwe żądania od lekarza wypełniającego Pisemne zgłoszenie urodzenia oznaczenia płci dziecka na podstawie domniemania (uprawdopodobnienia). Lekarz może dokonać takiego uprawdopodobnienia płci wyłącznie z własnej woli. Może, ale nie musi, np. z obawy o posądzenie go o poświadczenie nieprawdy.

Wprowadzenie tego typu zapisu do treści “Rozporządzenia w sprawie pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka” umożliwiłoby lekarzom w takich przypadkach stosowanie w świetle prawa uprawdopodobnienia płci na potrzeby wypełnienia Pisemnego zgłoszenia urodzenia, co jest zgodne zarówno z opinią przedstawioną przez Ministerstwo Sprawiedliwości w “Stanowisku Departamentu Prawa Cywilnego Ministerstwa Sprawiedliwości w kwestii dopuszczalności stosowania uprawdopodobnienia płci martwych płodów” z dnia 26 kwietnia 2013, cytuję:

“Uregulowanie powyższego zagadnienia wymagałoby wprowadzenia stosownych rozwiązań na gruncie ustawy o aktach stanu cywilnego, ewentualnie w przepisach wydanych na podstawie upoważnienia wynikającego z tej ustawy”

oraz, co również pozostaje w zgodzie z treścią pisma z Departamentu Prawa Cywilnego Ministerstwa Sprawiedliwości, sygnatura DPrC – I – 023 – 86/13, otrzymanego przeze mnie w dniu 6 czerwca 2014r., cytuję:

“W końcowej części opinii Ministerstwa Sprawiedliwości wyrażono również pogląd, który jest naturalną konsekwencją uprzednio sformułowanej tezy, iż wprowadzenie na grunt postępowania w przedmiocie sporządzania i rejestracji aktów stanu cywilnego uprawdopodobnienia w kształcie przyjętym w procedurze cywilnej wymagałoby odpowiednich zmian samej ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego. Należy jednak podkreślić – i takie stanowisko zostało przekazane Ministerstwu Zdrowia – że rozważenie zarówno samej potrzeby i możliwości wykorzystania uprawdopodobnienia przy sporządzaniu aktów stanu cywilnego, jak i sposobu „wprowadzenia” tej instytucji na grunt ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego, nie należy do zakresu właściwości Ministerstwa Sprawiedliwości.”

Pełna treść pisma z Departamentu Prawa Cywilnego Ministerstwa Sprawiedliwości, o sygnaturze DPrC–I–023–86/13, jest udostępniona na stronie internetowej http://poronienie.info/?pismo-nr-12,27#DPCMSodp6062014

Proszę więc niniejszym o zajęcie przez Pana Ministra jednoznacznego stanowiska w tej sprawie.

W odpowiedzi oczekuję jednoznacznej deklaracji, czy, a jeśli tak, to w jakim przedziale czasowym, należy oczekiwać wprowadzenia przez Ministerstwo Zdrowia postulowanych powyżej, niezbędnych zmian w treści Rozporządzenia dotyczącego Pisemnego zgłoszenia urodzenia.

Alternatywnie, oczekuję od Pana Ministra uczciwego, wyczerpującego wyjaśnienia powodów do odmowy wprowadzenia postulowanych powyżej zmian, jeśli Pan Minister nie uważa za stosowne, aby prawo do skorzystania ze świadczeń socjalnych z tytułu martwego urodzenia dziecka przysługiwało w praktyce wszystkim kobietom dotkniętym tą tragedią, a nie jedynie tym, które albo w ciąży były wystarczająco długo, aby można było “naocznie” rozpoznać płeć ich martwo urodzonego dziecka, albo we własnym zakresie i na własny koszt (rzędu kilkuset zł) wykonały badanie genetyczne oznaczające płeć ich martwo urodzonego dziecka (o ile szpital uprzednio w odpowiedni sposób zabezpieczył materiał do takiego badania).

To “uczciwe i wyczerpujące wyjaśnienie” pojawia się oczywiście zwłaszcza w kontekście nieuchronnie zbliżających się wyborów parlamentarnych, gdyż wydaje mi się, że dobrze by było, aby zainteresowani tą problematyką obywatele-wyborcy wiedzieli, czy Pan Minister skorzysta z nadarzającej się okazji do poprawienia prawa w zakresie leżącym ściśle w jego kompetencji, a jeśli zdecyduje, że nie skorzysta, to jakie były powody takiej decyzji.

Z uwagi na ważny interes społeczny, treść niniejszego zapytania jest podana do publicznej wiadomości na stronie internetowej poronienie.info gdzie również zostanie opublikowana otrzymana od Pana Ministra odpowiedź.

Z poważaniem,

(...)

comments powered by Disqus